Kadýnlar baþý açýk namaz kýlabilirler mi?

Kadýnlar baþý açýk namaz kýlabilirler mi?


Bazý kimseler, baþýn abdest organlarýndan olduðu, bu organlarýn ise örtülmesinin farz olmadýðýný ileri sürerek, kadýnlarýn baþ açýk olarak namaz kýlabileceklerini iddia etmektedirler.


Namazda örtülmesi gereken yerler dinî kaynaklarda setr-i avret baþlýðý altýnda incelenmiþtir. Setr-i avret, namazýn þartlarýndan biri olup, namazda avret yerlerinin örtülmesi anlamýna gelmektedir. Avret kavramý ise, bir zaruret bulunmaksýzýn insan vücudunda açýlmasý helal olmayan, namazda ve namaz dýþýnda örtülmesi farz ve baþkalarýnca bakýlmasý haram olan yerleri ifade etmektedir.

Avret mahallinin kapsamý, erkeðe ve kadýna göre farklýlýk arz eder. Erkeðin avret yeri, Hanefî, Malikî, Þafiî ve Hanbelîlerin oluþturduðu cumhuru fukahaya göre göbekle diz kapaðý arasýdýr. Hanefîler diz kapaðýný da avret mahalline dahil etmiþlerdir. Hz. Peygamber bir hadisinde, “Müslüman erkeðin uyluðu avrettir.” buyurmuþtur (Ahmed, III/478). Diðer bir hadiste de, erkeðin örtülmesi farz, bakýlmasý haram olan yerlerinin “göbeði ile diz kapaðý arasý” olduðu belirtilmiþtir (Ebû Davûd, “Libas”, 37; Dârekutni, I, 230,231).

Hanefî, Malikî ve Þafiîlerle, Hanbelîlerdeki hakim görüþe göre, kadýnýn el ve yüz dýþýnda kalan bütün bedeni örtmesi gerekir. Hanefî mezhebindeki bir görüþe göre ayaklar da avret kapsamý dýþýnda tutulmuþtur. Þafiî ve Hanbelî mezheplerinde kadýnýn namazda örtmesi gereken yerlere ayak da dahil edilirken Hanefî mezhebinde kadýnýn çýplak ayaklý olarak namaz kýlmasý caiz görülmüþtür. Bu görüþ ayrýlýklarýnýn sebebi “Onlar (kadýnlar), kendiliðinden görünenler hariç, zinetlerini göstermesinler” (Nûr, 24/31) ayetindeki “kendiliðinden görünenler hariç” ifadesiyle ilgili farklý yorumlardýr.


Bütün mezheplere göre, kadýnlarýn namazda baþlarýný örtmeleri gerekir. Hz. Aiþe’nin rivayetine göre Ebû Bekir'in kýzý Esma, üzerinde ince bir elbise olduðu halde Rasûlullah’ýn huzuruna girmiþ, Hz. Peygamber de ondan yüzünü çevirerek, “Ey Esma! Kadýn ergenlik çaðýna ulaþýnca, -el ve yüzünü iþaret ederek- þurasý ve þurasý müstesna artýk onun –yabancýlar tarafýndan- görülmesi doðru olmaz.” buyurmuþtur (Ebû Davûd, “Libas”, 34).

Baþka bir hadiste de, “Allah ergenlik çaðýna ulaþan kadýnýn baþörtüsüz olarak kýldýðý namazýný kabul etmez.” buyurmuþtur (Hakim en-Neysabûrî, Müstedrek, I, 251; Ebu Dâvûd, Salat, 85, No: 641, I, 422; Tirmizî, Salat, 277, No: 377, II, 215; Ýbn Mâce, Tahâre, 132, No: 655, I, 214; Ahmed b. Hanbel, Müsned, VI, 150, 218, 259. Ýbn Huzeyme, hadisin sahih; Tirmizî, Hasen; Hakem ise Müslim’in þartlarýna göre sahih olduðunu söylemiþtir). Bu hadisler buluð çaðýna ermiþ Müslüman bir hanýmýn namaz kýlarken saçlarýný ve diðer avret mahallini örtmesi gerektiðini ortaya koymaktadýr.


Ayrýca hadis kaynaklarýnda Peygamber eþlerinin evlerinde baþ örtüsü ile namaz kýldýklarýný (Malik, Salat, 10. No: 35-36), Hz. Peygamber'in baþý açýk namaz kýlan genç kýzlara müdahale ettiðini ve buluða eren kadýnlarýn baþlarýný örterek namazlarýný kýlmalarý gerektiðini bildiren hadisler yer almaktadýr (Ahmed, VI, 96, 236, 238; Tirmizî, Salat, 84, No: 640, I, 420; Ebu Davud, Salat, 85, No: 642, I, 422). Hz. Peygamber zamanýndan günümüze kadar uygulama böyle olduðu gibi, Ýslam toplumunun ortak görüþü de bu yöndedir.

Yukarýda zikredilen açýklamalar ýþýðýnda;

Namazda ve namaz dýþýnda örtülmesi gereken avret mahallinin erkeklerde diz kapaðý ile göbek arasý, kadýnlarda ise, el, yüz ve ayaklar dýþýndaki bütün beden olduðu ve namaz kýlarken, bu uzuvlarýn vücut hatlarýný belli etmeyecek ve rengini göstermeyecek nitelikte bir elbise (örtü) ile örtülmesi gerektiði açýkça anlaþýlmaktadýr.

Dolayýsýyla kadýnlarýn baþý açýk olarak namaz kýlmalarý caiz deðildir.

(Diyanet Ýþleri Baþkanlýðý, Din Ýþleri Yüksek Kurulu kararýndan bir alýntýdýr. 06.02.2003)

Selam ve dua ile..